Szersze informacje
Stary Cmentarz Ewangelicki w Bielsku-Białej jest nieczynnym cmentarzem ewangelickim położonym przy ul. A. Frycza-Modrzewskiego na tzw. Bielskim Syjonie.
Cmentarz został założony w lutym 1833 r. na nieruchomości ofiarowanej przez mydlarza Gotliba Klimke. Decyzję o jego budowie przyspieszyła epidemia cholery, która nawiedziła Bielsko w 1831 r. Wcześniej zarówno ewangelicy, jak i katolicy byli chowani na wspólnym cmentarzu przy kościele św. Trójcy. W latach 60. XIX w. został znacznie powiększony w kierunku wschodnim. W 1911 r. otwarto Nowy Cmentarz Ewangelicki przy ul. Listopadowej, jednak pochówków na starym cmentarzu dokonywano aż do czasów II wojny światowej. Prawdopodobnie później zakopywano tutaj nielegalnie również ofiary Urzędu Bezpieczeństwa.
Po 1945 r. cmentarz był regularnie niszczony, a komunistyczne władze domagały się nawet usunięcia niemieckojęzycznych nagrobków. Potomkowie pochowanych na cmentarzu osób, aby uratować nagrobki musieli je zdewastować, np. poprzez zamalowanie farbą, skucie starych napisów lub przewrócenie nagrobka napisami do ziemi. Nieliczne z nich po 1989 r. zostały odrestaurowane przez miasto.
Cmentarz składa się z siedmiu sektorów. Prowadzi na niego neogotycka brama z trzema arkadami, zbudowana w 1863 r. Najstarszy zachowany nagrobek pochodzi z 1857 r. Najbardziej reprezentacyjną częścią nekropolii jest, prowadząca z południa na północ, Aleja Zasłużonych, przy której miejsce spoczynku znaleźli najbogatsi i najbardziej zasłużeni mieszkańcy miasta.
Na Starym Cmentarzu ewangelickim w Bielsku-Białej spoczywają m.in.:
burmistrzowie miasta, np. Karol Ferdynand Sennewaldt, Moritz Scholz czy Henryk Hofmann
zasłużeni pastorzy, np. Józef Schimko, Karl Samuel Schneider i Teodor Haase
przemysłowcy, np. Gustaw Josephy, Gustaw Förster i Herman Schneider
działacze społeczni, np. Theodor Sixt.
Nieczynna od ponad 60 lat nekropolia stanowi enklawę dzikiej przyrody w centrum miasta. Rosną tutaj pomnikowe drzewa oplecione przez bluszcze i inne pnącza. Nagrobki, mury i cmentarne alejki obrośnięte są licznymi gatunkami roślin. Jest to również oaza dla ptaków (szczególnie w okresie lęgowym) i małych ssaków.
|